Βαλαωρίτεια 2018 – Ολοκληρώθηκε το τριήμερο των εκδηλώσεων με αφιέρωμα στον Άγγελο Σικελιανό.

Άγγελος-Σικελιανός

Ολοκληρώθηκε το τριήμερο αφιέρωμα της εκδήλωσης «Βαλαωρίτεια 2018″ στον Άγγελο Σικελιανό. Το πρόγραμμα περιελάμβανε ομιλία της Κα Σαπφούς Καββαδά, ξενάγηση στο Μουσείο Άγγελος Σικελιανός και επίσκεψη στο νησάκι του Αγίου Νικολάου στα Δέματα όπου εκεί έζησε ο μεγάλος μας ποιητής το 1907.
Συγκεκριμένα, την Παρασκευή 10 Αυγούστου το πρωί, ξεναγηθήκαμε στο Μουσείο του Άγγελου Σικελιανού, στην πόλη τη Λευκάδας, από τον κο Δημήτρη Σολδάτο. Ο κος Σολδάτος μας παρουσίασε αναλυτικά όλους τους χώρους του μουσείου και μας μίλησε για κρυφές πτυχές της ζωής του μεγάλου μας ποιητή. Το Μουσείο «Άγγελος Σικελιανός» εγκανιάστηκε τον Οκτώβριο του 2017. (*)

Το Σάββατο το απόγευμα στη βεράντα της βιβλιοθήκης του Βλυχού η κα Σαπφώ Καββαδά μας μίλησε για τη ζωή και το έργο του Άγγελου Σικελιανού.

Την ομιλία παρακολούθησαν λίγοι και καλοί φίλοι του συλλόγου ενώ έλαμψαν με την απουσία τους οι επίσημοι, αν και είχαν προσκληθεί. Μοναδική εξαίρεση ο δημοτικός σύμβουλος και φίλος Κώστας Γληγόρης. Ο βουλευτής Λευκάδας,  μας είχε ήδη ενημερώσει ότι δεν μπορούσε να παρευρεθεί λόγω ανειλημμένων υποχρεώσεων και μας έστειλε το χαιρετισμό του που διαβάστηκε στους παρευρισκομένους.

Την ομιλία της κας Καββαδά μπορείτε να δείτε [εδώ].

Το τριήμερο έκλεισε με μια ευχάριστη εκδρομή στο μικρό νησάκι του Αγίου Νικολάου στα Δέματα, τόπο που έζησε το 1907 ο Άγγελος Σικελιανός με την Εύα Πάλμερ και το γιο τους Γλαύκο. Στο νησάκι μας πήγε με το πριάρι του ο κος Νίκος που μας μίλησε για την εγκατέλειψή του και μας ξενήγησε στους λιγοστούς χώρους του. Στη συνέχεια η φίλη μας Αγγελική Βλάχου μας απήγγειλε στίχους από τον Αλαφαφροΐσκιωτο.

Ήταν μια ευχάριστη εκδρομή που μας χαροποίησε όλους όσους πήραμε μέρος. (**).

 * Μουσείο Άγγελος Σικελιανός

Η οικία Σικελιανού στην οποία στεγάζεται το ομώνυμο μουσείο,  αγοράστηκε από την Εθνική Τράπεζα της Ελλάδας το 2009. Ανακαινίστηκε και διαμορφώθηκε σε ένα πρωτοποριακό μουσειακό χώρο που παραδόθηκε στο Δήμο Λευκάδας και εγκαινιάστηκε στις 6 Οκτωβρίου 2017.
Πρόκειται για έναν ιδιαίτερο μουσείο που δεν εκθέτει απλά ενθυμήματα από τον   Αλαφροΐσκιωτο ποιητή αλλά ταξιδεύει τον επισκέπτη σε κάθε πτυχή όχι μόνο της ζωής αλλά και του έργου του μέσα από μια πρωτοποριακή αρχιτεκτονική και μουσειολογική προσέγγιση, έργο μια ομάδας διακεκριμένων επιστημόνων.

Στο χώρο του θα συναντήσει κανείς εκθέματα που αφορούν στη ζωή και το έργο του Σικελιανού, τα οποία πρόσφεραν μεγάλα μουσεία, συλλέκτες και φορείς όπως το Μουσείο Μπενάκη, η Ακαδημία Αθηνών, το Κέντρο Μικρασιατικών Μελετών, το Μουσείο ‘Atelier’ Σπύρου Βασιλείου, το Μουσείο Γλυπτικής ‘Ν. Περαντινός’, η Βιβλιοθήκη της Βουλής, η Χαραμόγλειος Βιβλιοθήκη Λευκάδας, ο εκδοτικός οίκος ‘Ικαρος κ.ά..

Το Μουσείο Σικελιανού στήθηκε με στόχο να παρουσιάσει το μεγάλο όραμα του ποιητή και περικλείει:

  • Τον πυρήνα του συνολικού έργου του Σικελιανού και να ερμηνεύσει την τοποθέτησή του ως εθνικού ποιητή
  • Τις καταβολές του λογοτεχνικού του έργου (οικογενειακές, τοπικές, εθνικές και διεθνείς)
  • Τη σύνδεση του συνολικού ποιητικού έργου του με τις πράξεις του (Δελφικές Εορτές) και τη στάση του ως πολιτικού όντος και διανοουμένου
  • Την παρουσίαση του ανθρώπου-Σικελιανού και τη σχέση του με την Εύα και την Άννα, αλλά και την ελληνική και διεθνή πραγματικότητα.

Στο ισόγειο του δίπατου κτηρίου βρίσκονται το πωλητήριο και ο χώρος των ενημερωτικών προβολών για το περιεχόμενο του μουσείου και για το ειδικό αντισεισμικό σύστημα με το οποίο είναι χτισμένο.

Στον πρώτο όροφο υποδέχεται η μορφή του ποιητή τον επισκέπτη,  με ένα φωτογραφικό πορτρέτο του πάνω στον τοίχο, αλλά και η φωνή του, που απαγγέλλοντας στίχους του, υποδηλώνει την κυριαρχία του μέσα στον χώρο.
Οι θεματικές αφορούν στα εξής:

  • Σικελιανός ο Δημιουργός: όπου εκτίθενται οι “Διαμορφωτικοί παράγοντες” του έργου του, δηλαδή οι οικογενειακές, τοπικές, εθνικές και διεθνείς προσωπικότητες που επηρέασαν την πορεία του.
  • Τα Πρόσωπα του Ποιητή: πέντε πανό με ισάριθμες απαγγελίες και στίχους που δηλώνουν τα χαρακτηριστικά του συνολικού του έργου: Ο λυρικός ποιητής, 2. Ο Μύστης, 3. Ο Παγκόσμιος ταγός , 4. Ο εθνικός ποιητής και 5. Ο ποιητής πράττων. Τα μόνα αντικείμενα στο χώρο είναι ο κονδυλοφόρος του ποιητή και το μελανοδοχείο του
  • Η Διαδρομή: μια χρονογραμμή με έργα τομές στην παραγωγή του, συνδυασμένα με τα πρόσωπα του ποιητή που αλλάζουν όψη και τα γεγονότα που τρέχουν.
  • Η Απήχηση όπου εκτίθενται, από το δάπεδο ως την οροφή, όλες οι εκδόσεις του έργου του όσο ζούσε, αλλά και μετά θάνατον.
  • Η Δελφική Ιδέακαι η υλοποίηση των Δελφικών Εορτών, (Η Εύας και ο Άγγελος, οι κοινές ιδέες για την παγκόσμια αδελφοσύνη, η προετοιμασία και υλοποίηση, η προσωπική οικονομική καταστροφή).
  • Η Οδύσσεια της Δημιουργίας: Ένα σύντομο βίντεο με “Το Κατορθωμένο Σώμα”, απαγγελία από το ομώνυμο εμβληματικό ποίημα του Σικελιανού, στο οποίο συνοψίζεται το ίδιο το όραμα και το πιστεύω του ποιητή για το συνολικό του έργο.
  • Σικελιανός, ο άνθρωπος, και οι γυναίκες-υφάντρες της ζωής του, η Εύα και η Άννα.

Στο μουσείο υπάρχουν ιδιαίτερα εκθέματα όπως το νυφικό της Άννας και υφαντά της, τα χειροποίητα ρούχα που ύφανε η Εύα για τον εαυτό της και για τις Δελφικές Εορτές, το διαβατήριό της, η πλεξούδα από τα πορφυρά μαλλιά της, σπάνιες εκδόσεις και χειρόγραφα, η αλληλογραφία του Άγγελου και της Εύας, φωτογραφικό υλικό, ταινίες και ηχογραφημένες απαγγελίες με τη φωνή του ίδιου του ποιητή.

Στον αύλειο χώρο του Μουσείου η Εθνική Τράπεζα αναμόρφωσε και το κηποθέατρο που φέρει το όνομα του ποιητή, το οποίο αποτελεί έναν μοναδικό καλοκαιρινό χώρο εκδηλώσεων για το νησί.

** Νησάκι Αγίου Νικολάου

Λίγο πριν πιάσεις τη μεγάλη ευθεία που σε οδηγεί στη γέφυρα, την είσοδο της Λευκάδας, στα δεξιά σου, μπορείς να διακρίνεις ανάμεσα στα εκπληκτικά χρώματα που η χλωρίδα της λιμνοθάλασσας δημιουργεί, ένα πολύ μικρό κομμάτι γης με ένα εκκλησάκι που νομίζεις ότι σε λίγο θα το καταπιεί η θάλασσα.
Δεν έχει όνομα το νησάκι αυτό, είναι απλά το Νησάκι και το εκκλησάκι που σχεδόν φιλά τη θάλασσα είναι ο Άγιος Νικόλας και γιορτάζει την πρώτη Κυριακή μετά τις 10 Μαΐου, την ανάμνηση της διέλευσης του Ιερού σκηνώματος του Αγίου Νικολάου από τη Λευκάδα το 1087. Λίγο μετά (οι πηγές αναφέρουν την ύπαρξη ναού στο νησάκι λίγο πριν το 1100) χρονολογείται και η ίδρυση του πρώτου ναού.
Εκεί, στον όρμο Δέματα, βρισκόταν το αρχαίο λιμάνι του νησιού που εξυπηρέτησε τις ανάγκες του μέχρι τις αρχές του 19ου αιώνα. Στο μικρό νησάκι οι πηγές αναφέρουν αρχαίο ιερό της Αινειάδος Αφροδίτης, πάνω στα θεμέλια του οποίου χτίστηκε το ναός του Αγίου Νικολάου. Το σημερινό εκκλησάκι είναι χτισμένο μάλλον στα μέσα του 18ου αιώνα. Στο Νησάκι υπάρχει επίσης και κελί παλιότερο του σημερινού ναού, που χρησιμοποιήθηκε από τους Ενετούς σαν λοιμοκαθαρτήριο στα πλαίσια της προφύλαξης του γενικού πληθυσμού από τις επιδημίες, ειδικά της πανώλης, που ήταν πολύ διαδεδομένες εκείνη την εποχή, λόγω φυσικά της θέσης του, στο λιμάνι του νησιού.

Τον ήσυχο αυτό χώρο επέλεξε ο ποιητής Άγγελος Σικελιανός, μαζί με την πρώτη σύζυγό του Εύα Πάλμερ και το γιο τους Γλαύκο, να ζήσουν τα πρώτα χρόνια μετά το γάμο τους, το 1907, παρέα με τους αγνούς ψαράδες που χρησιμοποιούσαν σαν καταφύγιο τους το μικρό νησάκι. Εκεί, μέσα στην απόλυτη γαλήνη του τοπίου, τις μνήμες από τα χιλιάδες χρόνια ιστορίας του τόπου και την ιερότητα του εμπνεύστηκε τον λυρικό του “Αλαφροΐσκιωτο“.

Το νησάκι και το εκκλησάκι του Αγίου Νικολάου είναι επισκέψιμο μόνο την ημέρα της γιορτής του και τους προσκυνητές και επισκέπτες εξυπηρετούν παραδοσιακά προιάρια που ξεκινούν από τον επαρχιακό δρόμο Αγίου Νικολάου-Λευκάδας, στο ύψος του μικρού σπηλαιώδους ναού του Αγίου Αντωνίου στη Λάμια, το βουνό αριστερά του δρόμου.

Οι πιο τολμηροί όμως μπορείτε να το επισκεφτείτε κολυμπώντας από την μεγάλη παραλία στα Διαβασίδια.

Οι πληροφορίες για το Μουσείο Άγγελος Σικελιανός και το Νησάκι του Αγίου Νικολάου είναι από την ιστοσελίδα: Go Lefkas